Key takeaway
Khi tính giá trị ghi sổ để định giá, phải loại tài sản vô hình và lợi thế thương mại vì chúng mất giá trị khi doanh nghiệp ngừng hoạt động; nhiều nhà đầu tư bỏ sót bước này dẫn đến tính sai P/B.
WHAT
Tài sản vô hình gồm: thương hiệu, bằng sáng chế, quyền sử dụng đất vô hình, và lợi thế thương mại (goodwill) phát sinh từ M&A. Trong BCTC Việt Nam, chúng được ghi nhận trên Bảng cân đối kế toán nhưng giá trị phụ thuộc vào doanh nghiệp tiếp tục hoạt động. Trong bối cảnh M&A, tài sản vô hình không chỉ gồm thương hiệu và lợi thế thương mại mà còn gồm giấy phép sản xuất, giấy phép phân phối, hồ sơ công bố sản phẩm/chất lượng - đặc biệt quan trọng với ngành có rào cản pháp lý cao như dược, y tế.
WHY/HOW
Nguyên tắc: nếu doanh nghiệp ngừng hoạt động ngay lập tức, tài sản vô hình và lợi thế thương mại về cơ bản bằng 0. Do đó book value theo nghĩa “giá trị thanh lý thực” chỉ tính tài sản hữu hình. Lỗi phổ biến: không loại các khoản này → P/B tính ra thấp hơn thực tế → đánh giá sai định giá cổ phiếu.
Nhà đầu tư nước ngoài muốn thâm nhập thị trường Việt Nam thường trả giá cao hơn nhiều so với giá thị trường để mua lại các giấy phép và hệ thống phân phối sẵn có, vì việc tự xây dựng từ đầu (xin giấy phép, phát triển kênh phân phối) tốn nhiều thời gian và chi phí hơn mua lại. Doanh nghiệp bên bán cần định lượng được giá trị của các tài sản vô hình này khi tự định giá, thay vì chỉ dựa vào tài sản hữu hình.
Related
Notes
-
2026-07
- Case M&A dược 2026: doanh nghiệp dược Việt Nam bị công ty dược nước ngoài mua gần 68% cổ phần (ban đầu đăng ký chào mua 78%) với giá cao hơn đáng kể giá giao dịch trên sàn tại thời điểm đó - động lực chính là giấy phép sản xuất/phân phối, hệ thống phân phối sẵn có và hồ sơ công bố chất lượng sản phẩm, không chỉ tài sản hữu hình
-
2021-08
- Vinamilk có TS vô hình 1.121 tỷ + lợi thế TM 1.935 tỷ = 3.056 tỷ cần loại khi tính P/B
- Nhiều nhà đầu tư kể cả có kinh nghiệm bỏ qua bước loại tài sản vô hình