Biên lợi nhuận ngành xây dựng

3 min read

Key takeaway

Ngành xây dựng có biên lợi nhuận gộp cấu trúc rất thấp (3-5%) do mô hình tổng thầu phụ thuộc nguyên vật liệu và thầu phụ chiếm ~91% chi phí; biên lợi nhuận ròng chỉ 1-2%, khiến nhà thầu cực kỳ nhạy cảm với biến động giá thép, xi măng và cát.

WHAT

Ngành xây dựng (nhà thầu tổng thầu) có cấu trúc biên lợi nhuận đặc trưng: biên LN gộp 3-5%, biên LN ròng 1-2%. Nguyên nhân: chi phí sản xuất gồm nguyên vật liệu (61%), dịch vụ thầu phụ (30%), nhân công (5%) và khấu hao (1%) - tức NVL và thầu phụ chiếm 91% giá vốn. Đây là đặc điểm cấu trúc của mô hình tổng thầu (general contractor) sử dụng outsource thầu phụ là chủ yếu, trái ngược với mô hình thi công tự lực (self-perform) có biên cao hơn nhưng cần đầu tư TSCĐ lớn hơn.

WHY/HOW

Biên LN gộp nhà thầu bị ảnh hưởng bởi: (1) Giá NVL đầu vào - thép, xi măng, cát chiếm tỷ trọng lớn, biến động 10% giá thép có thể xóa sạch lợi nhuận ròng; (2) Cơ cấu phân khúc dự án - hạ tầng và công nghiệp FDI/LEED thường có biên ổn định hơn dân dụng vì hợp đồng kỹ càng hơn và chủ đầu tư mạnh về tài chính; (3) Tỷ lệ tự chủ thi công - đầu tư máy móc, thiết bị tự làm thay vì thuê thầu phụ giúp tăng biên; (4) Mùa vụ - Q4 thường có biên cao nhất do đẩy mạnh nghiệm thu. Lộ trình cải thiện biên: CTD từ 0.1% (2022) lên 1.8% (2025) ròng - nhờ cơ cấu dự án tốt hơn, giảm nợ xấu và M&A chuỗi giá trị (GEO Foundations, MEP).

Notes

  • 2026-03

    • CTD biên LN gộp 3.7% (2025, cao kỷ lục) - phần lớn nhà thầu VN dao động 3.1-4.0%
    • Cơ cấu chi phí CTD 2024: NVL 61%, thầu phụ 30%, nhân công 5%, khấu hao 1% - NVL+thầu phụ = 91% giá vốn
    • Biên LN ròng CTD: 0.1% (2022) - 1.1% (2023) - 1.5% (2024) - 1.8% (2025), phục hồi liên tục nhờ cơ cấu dự án FDI/hạ tầng tốt hơn
    • FPTS dự phóng biên LN gộp tăng từ 3.3% lên 3.5% (2026) và lên 5% dài hạn khi CTD tăng tỷ lệ tự chủ thi công qua đầu tư TSCĐ

  • 2023-10

    • Giá thép được xác định là yếu tố ngắn hạn tác động mạnh nhất lên biên lợi nhuận ngành kỹ thuật xây dựng 2024
    • Chi phí nguyên vật liệu và nhân công tăng là rủi ro cốt lõi ăn mòn biên gộp vốn đã rất mỏng
    • Doanh nghiệp dùng nhiều nợ ngắn hạn để tài trợ vốn lưu động: khi lãi suất tăng, lãi vay có thể xóa toàn bộ lợi nhuận còn lại sau biên gộp thấp
  • Xây dựng
  • CTD_report

Backlinks