Rủi ro chuỗi cung ứng - thuế chống bán phá giá

4 min read

Key takeaway

Doanh nghiệp xuất khẩu dùng nguyên liệu từ nước thứ ba (đặc biệt Trung Quốc) có thể bị xem là lách thuế và chịu mức thuế tương đương với nước gốc.

WHAT

Thuế chống bán phá giá (anti-dumping duty) là biện pháp phòng vệ thương mại mà một quốc gia áp dụng khi hàng nhập khẩu được bán dưới giá trị hợp lý, gây thiệt hại cho ngành sản xuất nội địa. Nếu hàng Việt Nam dùng lõi/nguyên liệu từ Trung Quốc, có thể bị coi là circumvention (lách thuế).

WHY/HOW

Khi Mỹ áp thuế cao lên hàng Trung Quốc, một số nhà sản xuất chuyển lắp ráp sang nước thứ ba (như Việt Nam) nhưng vẫn nhập lõi từ TQ - đây là hành vi circumvention. Nếu bị xác nhận, doanh nghiệp bị áp mức thuế như hàng TQ (có thể >100%), dẫn đến mất toàn bộ thị trường xuất khẩu vào Mỹ.

Notes

  • 2026-03

    • Bộ Công Thương VN áp thuế chống bán phá giá HRC Trung Quốc 19.38-27.83% (tạm thời 120 ngày từ 02/2025) - HPG hưởng lợi trực tiếp do cạnh tranh thép TQ giảm; cần theo dõi có gia hạn thành chính thức không
    • Rủi ro đối ứng: HPG xuất khẩu 31% sản lượng (EU 7%, Mỹ 3%), các thị trường này có thể áp thuế chống bán phá giá với thép Việt Nam tương tự cách VN áp với TQ; thuế thép 25% của Trump là rủi ro gián tiếp qua chuỗi cung ứng toàn cầu
    • Trung Quốc dư cung thép nội địa, đẩy mạnh xuất khẩu giá thấp - áp lực kép: vừa cạnh tranh trực tiếp tại VN vừa ép giá tại các thị trường xuất khẩu của HPG

  • 2023-12

    • VHC hưởng mức thuế chống bán phá giá (anti-dumping) 0 USD/kg tại thị trường Mỹ - kết quả POR (Periodic Review) lịch sử - cho phép định giá cạnh tranh và chiếm 51% thị phần cá tra VN tại Mỹ (9T/2023)
    • ANV mới bắt đầu tiến vào thị trường Mỹ năm 2023 nhưng ước tính cần ~2 năm để ổn định vì quy trình xét duyệt POR DOC Mỹ kéo dài; VHC không bị pha loãng thị phần Mỹ ngay lập tức
    • Dự kiến 2024 VHC tiếp tục được hưởng 0% anti-dumping - là điều kiện tiên quyết để CTCK dự phóng doanh thu xuất khẩu Mỹ tăng 35% yoy lên 4.010 tỷ VND

  • 2023-09

    • Dự kiến 2024 Mỹ có khả năng giảm thuế chống bán phá giá cá tra VN: IDI chịu mức ~0,14 USD/kg, VHC và ANV hưởng mức 0 USD/kg - lợi thế cạnh tranh khi vào thị trường Mỹ
    • Cá minh thái Nga (mặt hàng thay thế cá tra ở Mỹ/EU) gặp khó khăn do lệnh trừng phạt phương Tây - tạo khoảng trống thị trường cho cá tra VN
    • Rào cản gia nhập ngành thủy sản xuất khẩu Mỹ: phải đạt tiêu chuẩn FSIS (Cơ quan Kiểm dịch An toàn Thực phẩm Mỹ) về nhà máy chế biến và vùng nuôi, cùng chứng nhận ASC và BAP3 từ hệ thống phân phối lớn tại Mỹ
    • Rủi ro 2024 ngành thép: bán phá giá từ Bắc Đông Nam Trung Quốc dư thừa công suất - cạnh tranh trực tiếp với thép nội địa VN
    • Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon CBAM của EU: áp dụng lên thép nhập khẩu vào EU từ 2024 - ảnh hưởng xuất khẩu thép VN sang EU (cần tuân thủ yêu cầu MRV, tiêu chuẩn ESG)
    • Triển vọng tích cực 2024: giá chênh lệch thép nội địa VN vs TQ hỗ trợ cạnh tranh; giá quặng sắt dự báo 108 USD/tấn (World Bank, giảm 1%); giá than cốc giảm 24% so đỉnh 2021
    • Theo dõi giá thép Trung Quốc trên TradingEconomics là chỉ báo sớm cho ngành; giá VSA theo dõi than cốc

  • 2022-08

    • Mỹ điều tra gỗ dán Việt Nam: 40+ DN gỗ bị nghi dùng lõi gỗ TQ; 33/45 DN xuất Mỹ doanh thu giảm >40%; xuất khẩu gỗ Việt Nam sang Mỹ chiếm ~65% tổng xuất khẩu gỗ lâm sản; mục tiêu 16,5 tỷ USD cả năm bị đe dọa

Backlinks