Key takeaway
Lương danh nghĩa tăng không đủ bù lạm phát sẽ làm lương thực tế âm, giảm sức mua người lao động dù về mặt con số trên sổ lương vẫn cao hơn năm trước.
WHAT
Lương thực tế (real wage) là sức mua thực sự của thu nhập sau khi điều chỉnh lạm phát. Lương thực tế = lương danh nghĩa - lạm phát. Khi lạm phát vượt tốc độ tăng lương, lương thực tế âm dù lương danh nghĩa tăng - người lao động nghèo hơn về mức sống dù số tiền nhận được nhiều hơn.
WHY/HOW
Trong giai đoạn lạm phát cao đột biến (như cú sốc năng lượng/thực phẩm), tiền lương thường không điều chỉnh kịp vì hợp đồng lao động cứng nhắc theo chu kỳ đàm phán. Hệ quả: (1) sức tiêu thụ nội địa giảm - ảnh hưởng tăng trưởng GDP; (2) tầng lớp thu nhập thấp chịu thiệt hại nặng nhất vì tỷ lệ chi tiêu cho thực phẩm/năng lượng cao hơn; (3) tạo áp lực tăng lương - có thể kéo lạm phát tiếp (wage-price spiral).
Related
Notes
-
2022-08
- Anh Q2/2022: lương thực tế giảm 3% - mức kỷ lục được ghi nhận; lương danh nghĩa +4,7% nhưng CPI tháng 7 đã +10,1% (thực phẩm +12%, năng lượng đóng góp chính)
-
2022-07
- Thu nhập thực tế người Anh giai đoạn tháng 3-5/2022 sụt giảm nhanh nhất kể từ 2001; tăng trưởng lương liên tục bị lạm phát 9,4% bỏ xa