Key takeaway

Nền kinh tế cần cả hai kênh dẫn vốn song song - ngân hàng (vốn ngắn-trung hạn) và thị trường vốn (vốn dài hạn) - phụ thuộc một chiều vào ngân hàng tạo rủi ro thanh khoản hệ thống.

WHAT

Kênh dẫn vốn là cơ chế chuyển nguồn vốn từ người thừa (tiết kiệm) sang người thiếu (doanh nghiệp, dự án) thông qua trung gian tài chính. Hai kênh chính: (1) gián tiếp qua ngân hàng - huy động ngắn hạn cho vay dài hạn; (2) trực tiếp qua thị trường vốn - cổ phiếu và trái phiếu.

WHY/HOW

Ngân hàng huy động chủ yếu dưới 1-3 năm nhưng cho vay dự án 5-10-20 năm - tạo rủi ro thanh khoản (như SVB). Thị trường vốn (trái phiếu dài hạn, cổ phiếu) phù hợp hơn để tài trợ đầu tư dài hạn. Nếu vốn chỉ chảy vào vàng/đô la/bất động sản thay vì sản xuất, năng lực cạnh tranh quốc gia suy giảm so với Thái Lan, Indonesia, Ấn Độ.

Notes

  • 2023-03
    • Việt Nam đang phụ thuộc quá nhiều vào kênh ngân hàng (“đánh một chân”) - kênh thị trường vốn (“chân trái”) mới phát triển đã bị chấn thương do mất niềm tin
    • Vốn hóa cổ phiếu/GDP: 76,12% (2021) giảm còn 43,76% (2022) vì VNIndex giảm trong khi GDP tăng
    • Trái phiếu DN/GDP: mới 8,4% (2022), mục tiêu 20% đến 2025 - khoảng cách lớn