Key takeaway

Chuẩn tín dụng là bộ điều kiện bắt buộc để ngân hàng phê duyệt khoản vay - hạ chuẩn trong ngắn hạn để cứu thanh khoản sẽ tích lũy nợ xấu hệ thống trong trung hạn, đặc biệt nguy hiểm khi tỷ lệ tín dụng/GDP đã vượt 120%.

WHAT

Chuẩn tín dụng (credit standards) là tập hợp các tiêu chí mà ngân hàng yêu cầu người vay đáp ứng trước khi phê duyệt khoản vay: lịch sử tín dụng (nhóm nợ 1-5), tỷ lệ đảm bảo an toàn, chất lượng tài sản đảm bảo, khả năng trả nợ từ dòng tiền. Ngân hàng nhà nước quy định chuẩn tối thiểu; ngân hàng thương mại thường đặt chuẩn cao hơn để kiểm soát rủi ro danh mục. Doanh nghiệp có khoản vay từ nhóm 2 trở lên thường bị từ chối vay mới.

WHY/HOW

Chuẩn tín dụng là cơ chế sàng lọc rủi ro - khi hạ chuẩn, ngân hàng cho vay cả những đối tượng có năng lực trả nợ yếu, dẫn đến nợ xấu tăng với độ trễ 1-2 năm. Ngân hàng thương mại niêm yết phải cân bằng giữa áp lực hỗ trợ chính sách và trách nhiệm với cổ đông. Dư nợ tín dụng/GDP Việt Nam đã vượt 120% (2022) - cao so với các nền kinh tế tương đương - nên biên độ hạ chuẩn an toàn rất hẹp.

Notes

  • 2022-12
    • Dù NHNN nới room tín dụng thêm 1.5-2% (240 ngàn tỷ) tháng 12/2022, doanh nghiệp BĐS vẫn khó vay vì chuẩn tín dụng chứ không phải thiếu room
    • Hiệp hội BĐS TP.HCM đề xuất “nới chuẩn tín dụng một chút” nhưng “không hạ thấp hơn chuẩn bình thường” - câu chữ mâu thuẫn và khó thực thi
    • Ngân hàng nhà nước chỉ đạo không hạ chuẩn tín dụng trong giai đoạn khủng hoảng trái phiếu cuối 2022