Key takeaway
Cầu tín dụng thấp không phải do lãi suất cao - mà do người dân và doanh nghiệp thiếu đơn hàng, thu nhập, và dự án khả thi; giải pháp thực sự là chính sách tài khóa và cải thiện môi trường kinh doanh, không phải hạ lãi suất.
WHAT
Cầu tín dụng (credit demand) là nhu cầu vay vốn thực sự của người dân và doanh nghiệp, phân biệt với cung tín dụng (khả năng cho vay của ngân hàng). Tách biệt hai phía giúp chẩn đoán đúng nguyên nhân tín dụng tăng trưởng thấp:
- Cung thấp: ngân hàng không muốn/không thể cho vay (chi phí vốn cao, room tín dụng, nợ xấu)
- Cầu thấp: người đi vay không muốn/không đủ điều kiện vay (thiếu đơn hàng, thu nhập, tài sản đảm bảo)
WHY/HOW
Khi cầu tín dụng thấp do thiếu đơn hàng (doanh nghiệp) hoặc thu nhập giảm (người dân), hạ lãi suất chỉ có tác động hạn chế - doanh nghiệp không vay khi không có đơn hàng dù lãi suất 0%. Giải pháp đúng là: (1) chính sách tài khóa kích cầu (giải ngân đầu tư công, hỗ trợ doanh nghiệp); (2) cải cách thể chế tháo gỡ vướng mắc pháp lý để dự án triển khai được; (3) tìm kiếm đơn hàng xuất khẩu mới. Đây là lý do tín dụng 2023 thấp dù NHNN hạ lãi suất liên tục.
Related
Notes
-
2023-07
- Tháng 7/2023: tăng trưởng tín dụng chỉ hơn 4% (bằng 1/2 các năm trước) dù NHNN hạ lãi suất nhiều lần; phân tích tại hội thảo ngân hàng nhà nước chỉ ra cầu tín dụng yếu do thiếu đơn hàng và dự án khả thi; giải pháp cần là tài khóa + cải cách thể chế để doanh nghiệp triển khai dự án nhanh hơn
-
2023-05
- Tháng 5/2023: dù NHNN hạ lãi suất 3 lần liên tiếp, cầu tín dụng vẫn yếu do doanh nghiệp thiếu đơn hàng và bất động sản gặp khó khăn
- Ngân hàng khó cho vay do rủi ro cao trong bối cảnh kinh tế khó khăn - tín dụng không chỉ phụ thuộc vào giá (lãi suất) mà còn vào rủi ro tín dụng đầu ra
- PMI Mỹ tháng 5/2023 giảm xuống còn ~48 điểm (dưới mốc 50) - dấu hiệu suy giảm sản xuất, kéo đơn hàng xuất khẩu Việt Nam giảm theo