Bear market

3 min read

Key takeaway

Bear market là giai đoạn thị trường giảm trên 20% từ đỉnh, kéo dài ít nhất 2 tháng và phục hồi chậm - khác hoàn toàn với điều chỉnh thông thường 10-20%.

WHAT

Bear market (thị trường con gấu/thị trường giá xuống) là giai đoạn thị trường chứng khoán sụt giảm trên 20% từ đỉnh, kéo dài ít nhất 2 tháng, và thường cần nhiều tháng để phục hồi. Ngược lại, thị trường điều chỉnh chỉ giảm 10-20% và phục hồi trong vài tuần. Biểu tượng con gấu (tấn công từ trên xuống) đại diện cho xu hướng giá đi xuống, đối lập với con bò tót (húc từ dưới lên) đại diện cho bull market.

WHY/HOW

Bear market thường xuất phát từ các yếu tố vĩ mô cụ thể: thắt chặt tiền tệ (Fed tăng lãi suất), suy thoái kinh tế, khủng hoảng tài chính, hoặc cú sốc bên ngoài. Lịch sử VN-Index ghi nhận 4 đợt bear market từ 2007-2022, mức giảm từ -27% đến -79%, thời gian từ 4-25 tháng. Câu nói kinh điển: ‘Bulls make money, bears make money, only pigs get slaughtered’ - cả hai xu hướng đều có thể sinh lời nếu có chiến lược; nguy hiểm nhất là đứng im không hành động.

Notes

  • 2025-04

    • Bear Market 2022: FED tăng lãi suất lần đầu 17/03/2022 (+0.25%) là tín hiệu chu kỳ kinh tế sang giai đoạn mới, nên “chạy ngay” thay vì giữ cổ phiếu vì tin vào nền hỗ trợ kỹ thuật.
    • Tháng 4/2022 VNI rơi liên tục từ 1450 xuống dưới 900 điểm (~40%), danh mục cá nhân giảm còn nhiều hơn mức đó.
    • Sai lầm lớn nhất trong Bear Market không phải là mất tiền do thị trường giảm, mà là KHÔNG tích lũy thêm tài sản trong giai đoạn giảm vì quá sợ hãi và chán nản.
    • Mỗi năm TTCK thường có ít nhất 2 lần giảm điểm mạnh (giảm lớn ~15-17%, giảm nhỏ ~10-12%); cần chuẩn bị sẵn nguồn lực để gia tăng tỷ trọng vào các thời điểm này.
    • Đợt khủng hoảng tháng 4/2025 (Trump đánh thuế): VNI mất 250 điểm (~17%) trong 4 phiên, có 2 phiên giảm sàn.

  • 2022-05

    • VN-Index đã giảm ~20% từ đỉnh 1.524 điểm xuống ~1.215 điểm (tính đến 13/05/2022), đúng ngưỡng xác nhận bear market
    • S&P 500 giảm 18,06% từ đỉnh 4.796 điểm; Hang Seng Hồng Kông giảm 36,18% - đã xác nhận bear market; Nikkei giảm 13,83%
    • Lịch sử VN-Index: 2007-2009 âm 79,16% (23 tháng); 2009-2012 âm 45% (25 tháng); 2018 âm 27,1% (8 tháng); 2020 âm 30,64% (4 tháng)
    • Giai đoạn 2008-2009: HOSE thắt biên độ xuống 1%/ngày khiến thanh khoản cạn kiệt (~200 tỷ/phiên so với 10.000 tỷ/phiên năm 2022), kéo dài đau đớn hơn thực tế

Backlinks