Tóm tắt
Anh Nguyễn Văn Hoàng (Giám đốc kiểm toán, SS Global) giải thích 3 loại kiểm toán (nhà nước, nội bộ, độc lập); ai bắt buộc phải kiểm toán BCTC theo Luật 2011; cập nhật Nghị định 90/2025 bổ sung nhóm “doanh nghiệp lớn” phải kiểm toán; hậu quả không kiểm toán; quy trình thực tế.
Outline / Ý chính
- Ba loại kiểm toán:
- Kiểm toán nhà nước (trực thuộc UBTVQH, kiểm tra đơn vị dùng ngân sách)
- Kiểm toán nội bộ (bộ phận trong doanh nghiệp)
- Kiểm toán độc lập (công ty kiểm toán được BTC cấp phép)
- Kiểm toán độc lập: thực hiện bởi công ty kiểm toán hoặc chi nhánh nước ngoài; kiểm toán viên phải có chứng chỉ và đăng ký hành nghề.
- Đối tượng bắt buộc kiểm toán (Luật 2011 + sửa đổi): FDI, tổ chức tín dụng, bảo hiểm, tái bảo hiểm, công ty đại chúng, tổ chức phát hành, công ty chứng khoán, doanh nghiệp nhà nước, và từ 2025 - doanh nghiệp lớn theo Nghị định 90.
- Nghị định 90/2025: doanh nghiệp lớn = thỏa 2/3 tiêu chí:
-
200 lao động BHXH bình quân
- doanh thu >300 tỷ/năm
- tổng tài sản >100 tỷ
- Áp dụng từ 2025 dựa trên BCTC 2024.
-
- Nếu 2 năm liên tiếp không thỏa 2/3 tiêu chí → không cần kiểm toán năm tiếp theo.
- Hậu quả không kiểm toán: cơ quan thuế không nhận BCTC, cơ quan chủ quản không chấp nhận, ngân hàng không giải ngân, Sở GDCK cảnh báo/hạn chế giao dịch/hủy niêm yết; phạt hành chính 4-50 triệu + khắc phục hậu quả.
Khái niệm trích xuất
- Kiểm toán độc lập - định nghĩa, đối tượng bắt buộc, ý kiến kiểm toán; Nghị định 90 mở rộng đối tượng sang doanh nghiệp lớn từ 2025
- Kiểm toán nội bộ - phân biệt với kiểm toán độc lập: bộ phận trong nội bộ tổ chức, không phải dịch vụ bên ngoài
- Báo cáo tài chính hợp nhất - vai trò BCTC đã kiểm toán đối với cơ quan thuế, ngân hàng, sở GDCK, cơ quan chủ quản